Rode Romeinse puzzolaan gemicroniseerd is een natuurlijke vulkanische puzzolaan uit de omgeving van Rome. Het materiaal wordt als vulkanisch gesteente gewonnen, gedroogd, geselecteerd en vervolgens gemicroniseerd voor toepassing in mortels en pleisters.
De fabrikant omschrijft het materiaal als een roodachtig poeder. De kleur is een natuurlijke eigenschap van de vulkanische grondstof; het betreft geen toegevoegd pigment.
Door de fijne korrelverdeling en de aanwezige reactieve silicium- en aluminiumverbindingen kan de puzzolaan in aanwezigheid van vocht reageren met calciumhydroxide Ca(OH)₂ uit een kalkbindmiddel. Hierdoor kan naast de normale carbonatatie van luchtkalk een aanvullende hydraulische binding ontstaan. De fabrikant koppelt de benodigde hoeveelheid puzzolaan daarom aan de hoeveelheid calciumhydroxide die vanuit het gekozen bindmiddel beschikbaar is.
Een puzzolaan is geen zelfstandig bindmiddel. De puzzolanische werking ontstaat door reactie met beschikbare calciumhydroxide uit het gebruikte bindmiddel.
Technische eigenschappen
De onderstaande waarden gelden specifiek voor rode Romeinse puzzolaan.
| Eigenschap | Waarde |
|---|---|
| Product | Romeinse puzzolaan Rossa |
| Fabrikant | Opificio |
| Fabrikantcode | RE40-00/00 |
| Materiaaltype | Natuurlijke vulkanische puzzolaan |
| Uitvoering | Gemicroniseerd |
| Uiterlijk | Roodachtig poeder |
| Schijnbare bulkdichtheid | 0,90 kg/dm³ |
| Korrelgrootte <50 µm | 85% |
| Korrelgrootte <63 µm | 90% |
| Puzzolaniciteitstest | Geslaagd volgens EN 197-1 |
| Puzzolanische reactiviteit | >25% volgens EN 197-1 |
| Originele verpakking | 15 kg |
Chemische samenstelling rode Romeinse puzzolaan.
| Component | Gehalte |
|---|---|
| Siliciumdioxide – SiO₂ | 48,5% |
| Aluminiumoxide – Al₂O₃ | 17,5% |
| IJzeroxide – Fe₂O₃ | 8,1% |
| Calciumoxide – CaO | 10,9% |
| Magnesiumoxide – MgO | 2,8% |
| Zwaveltrioxide – SO₃ | 0,2% |
| Natriumoxide – Na₂O | 1,0% |
| Kaliumoxide – K₂O | 5,5% |
| Reactief silica – SiO₂ | 38,6% |
Wat doet rode puzzolaan in kalkmortel?
Bij een mortel op basis van luchtkalk vindt de normale verharding hoofdzakelijk plaats door carbonatatie. Door een geschikte reactieve puzzolaan toe te voegen, kan daarnaast in aanwezigheid van vocht een reactie plaatsvinden tussen de puzzolaan en het beschikbare calciumhydroxide.
De rode Romeinse puzzolaan kan daarmee worden gebruikt om eigenschappen van kalkmortels en kalkpleisters gericht te modificeren. Opificio noemt de gemicroniseerde Romeinse puzzolanen specifiek voor het op de bouwplaats samenstellen van mortels en pleisters en voor traditionele en historische bouwtoepassingen.
Geschikte toepassingen zijn onder andere historische kalkmortels, mortels op basis van putkalk of kalkdeeg, kalkgebonden metsel- en voegmortels, raap- en pleistermortels en het reconstrueren of aanpassen van historische mortelrecepturen.
Meer puzzolaan is niet automatisch beter. Het bindmiddel, de beschikbare hoeveelheid calciumhydroxide, het aggregaat en de gewenste eigenschappen van de mortel bepalen de uiteindelijke dosering.
Richtwaarden voor dosering
De onderstaande verhoudingen zijn fabrikantsrichtlijnen op massa. Opificio vermeldt deze waarden gezamenlijk voor de vier gemicroniseerde Romeinse puzzolanen.
| Bindmiddel | Hoeveelheid bindmiddel | Rode Romeinse puzzolaan |
|---|---|---|
| Kalkdeeg / putkalk – nat | 1,00 kg | 0,50 kg |
| Luchtkalk CL90-S – droog poeder | 1,00 kg | 1,00 kg |
| Natuurlijke hydraulische kalk NHL | 1,00 kg | 0,40–0,50 kg |
| Portlandcement | 1,00 kg | 0,40–0,50 kg |
Let op: dit zijn richtwaarden van de fabrikant en geen universele mortelrecepturen. Opificio geeft bovendien aan dat de hoeveelheid puzzolaan moet worden afgestemd op de beschikbare hoeveelheid calciumhydroxide uit het gebruikte bindmiddel. Ook het aggregaat en de waterbehoefte beïnvloeden de uiteindelijke mortel.
Wat onderscheidt de rode Romeinse puzzolaan?
De rode, gele, bruine en zwart/grijze Romeinse puzzolanen van Opificio zijn niet alleen verschillende kleuren. De technische analyses laten ook verschillen zien in bulkdichtheid, chemische samenstelling en reactief silica.
| Variant | Bulkdichtheid | Reactief silica |
|---|---|---|
| Rood RE40 | 0,90 kg/dm³ | 38,6% |
| Geel RE41 | 0,73 kg/dm³ | 41,9% |
| Bruin RE42 | 0,75 kg/dm³ | 38,9% |
| Zwart/grijs RE43 | 0,92 kg/dm³ | 35,3% |
De rode RE40 bevat in de gepubliceerde analyse bovendien 10,9% CaO, tegenover 5,1% bij geel, 6,1% bij bruin en 8,4% bij zwart/grijs. Dat maakt de vier varianten aantoonbaar meer dan alleen kleurkeuzes, maar zo’n afzonderlijke analysewaarde zegt op zichzelf nog niet welke puzzolaan voor een bepaalde mortel “beter” is.
Kleur en chemische samenstelling verschillen per Romeinse puzzolaan. De toepassing en gewenste morteleigenschappen bepalen welke grondstof het beste past.
De rode kleur
De fabrikant omschrijft RE40 als polvere rossastra, oftewel roodachtig poeder. De kleur ontstaat uit de natuurlijke vulkanische grondstof en niet door toevoeging van een kleurpigment.
Het materiaal wordt primair toegepast vanwege zijn functie als reactieve puzzolaan. Bij lichte kalkmortels kan de natuurlijke rode grondstof vanzelfsprekend ook het uiterlijk van de samengestelde mortel beïnvloeden. De uiteindelijke mortelkleur hangt echter eveneens af van kalk, zand, dosering en andere bestanddelen.
Herkomst en historische context
Deze Romeinse puzzolaan is als gesteente gewonnen uit afzettingen van uitgedoofde vulkanen in de omgeving van Rome. Het materiaal wordt vervolgens gedroogd, geselecteerd en gemicroniseerd.
Verpakking en opslag
Droog bewaren in gesloten verpakking en beschermen tegen vocht.
Verpakkingen
Verkrijgbaar in 1 kg, 5 kg en originele zakken van 15 kg. Voor grotere projecten leveren wij tevens projectverpakkingen van 20 zakken (300 kg) en 40 zakken (600 kg).






