Politect Citrato

Chelaterende reinigingsfilm voor restauratie

Politect Citrato is een gebruiksklare, watergedragen reinigingsgel voor de gecontroleerde verwijdering van specifieke afzettingen en vervuiling op historische oppervlakken. Het systeem combineert de chemische werking van tribasisch ammoniumcitraat met een mechanische reiniging door middel van een afpelbare polymeerfilm.

Door deze combinatie is Politect Citrato bijzonder interessant voor restauratie- en conserveringswerkzaamheden waarbij een reinigingsmiddel gedurende een gecontroleerde periode op het oppervlak moet inwerken.

Tijdens het drogen vormt de transparante gel een samenhangende film waarin losgemaakte vervuiling wordt opgenomen. Na droging kan deze voorzichtig worden verwijderd.

Politect Citrato is verkrijgbaar in vier uitvoeringen: Citrato 1%, Citrato 4%, Citrato 1% Soft en Citrato 4% Soft.

Hoe werkt Politect Citrato?

De technologie van Politect is gebaseerd op polyvinylalcohol (PVA), een wateroplosbaar, filmvormend polymeer. Bij de Citrato-uitvoeringen is hieraan tribasisch ammoniumcitraat toegevoegd in een concentratie van 1% of 4%.

Ammoniumcitraat werkt als chelaatvormer. Het kan bepaalde metaalionen binden en in complexen opnemen. Hierdoor kunnen specifieke afzettingen en vervuilingen worden losgemaakt of beter verwijderbaar worden.

De polymeergel fungeert daarbij als drager van het actieve reinigingsmiddel. Door zijn samenstelling kan de gel de contacttijd verlengen en het reinigingsmiddel plaatselijk laten inwerken.

Tijdens de droging ontstaat een elastische film waarin losgemaakte afzettingen worden opgenomen. Bij het verwijderen van deze film worden de opgenomen stoffen van het behandelde oppervlak meegenomen.

Het systeem combineert daarmee chemische reiniging, gecontroleerde contacttijd en mechanische verwijdering.

Welke uitvoering kies je?

Politect Citrato 1%

Bevat 1% tribasisch ammoniumcitraat. De fabrikant noemt deze concentratie onder andere voor conserveringsbehandelingen van schilderdoeken en andere gevoelige kunsthistorische oppervlakken.

De geschiktheid voor beschilderde ondergronden moet altijd door een deskundige restaurator worden beoordeeld.

Politect Citrato 4%

Bevat 4% tribasisch ammoniumcitraat. Deze uitvoering wordt onder andere toegepast bij de chelaterende reiniging van historische steenoppervlakken en bij bepaalde behandelingen voor het verwijderen van latere verfafwerkingen.

Een hogere concentratie is niet automatisch de beste keuze. Het gewenste resultaat en de invloed op het oorspronkelijke materiaal bepalen welke samenstelling geschikt is.

Politect Citrato 1% Soft en 4% Soft

Naast de standaarduitvoeringen zijn beide concentraties verkrijgbaar als Soft-variant.

De exacte verschillen tussen de standaard- en Soft-formuleringen moeten nog worden bevestigd aan de hand van aanvullende technische documentatie van Politect.

Ook voor deze uitvoeringen blijft een voorafgaande reinigingsproef noodzakelijk.

Toepassingsgebieden

Politect Citrato is ontwikkeld voor specialistische conservering en restauratie van onder meer:

• Historische natuursteenoppervlakken met daarvoor geschikte afzettingen.
• Monumentale architectonische onderdelen en reliëfs.
• Schilderdoeken en bepaalde beschilderde oppervlakken, uitsluitend na deskundige beoordeling.
• Oppervlakken met specifieke metaalionhoudende vervuiling.
• Bepaalde latere acryl- en watergedragen verfafwerkingen, afhankelijk van de samenstelling en conditie van de oorspronkelijke ondergrond.

 

De toepassing is afhankelijk van het materiaal, de vervuiling en de gewenste reinigingsgraad.

Verwerking – Drie stappen

1. Aanbrengen

Onderzoek de ondergrond en bepaal welke vervuiling of afzetting moet worden verwijderd. Voer altijd eerst een representatieve reinigingsproef uit.

Breng de gebruiksklare gel met een kwast of geschikte spatel aan op het te behandelen oppervlak, volgens de technische verwerkingsvoorschriften.

2. Controleren en laten drogen

De transparante gel maakt visuele controle tijdens de behandeling mogelijk.

Het ammoniumcitraat krijgt gelegenheid om op de daarvoor geschikte afzettingen in te werken. Tijdens de verdamping van het water vormt zich geleidelijk een samenhangende polymeerfilm.

Respecteer de voorgeschreven contacttijd en droogcondities. Een langere inwerktijd is niet zonder meer gunstiger voor de ondergrond.

3. Voorzichtig verwijderen

Verwijder de voldoende gedroogde film voorzichtig en zo veel mogelijk als een samenhangend geheel.

Controleer of de gewenste vervuiling is verwijderd, of er eventuele resten zijn achtergebleven en of de oorspronkelijke ondergrond ongewijzigd is gebleven.

Beoordeel het resultaat voordat een eventuele volgende behandeling wordt uitgevoerd.

Waarom een chelaatvormer in een polymeerfilm?

Bij traditionele reinigingsmethoden worden chelaatvormers regelmatig toegepast als oplossing, gel of kompres. De werking is afhankelijk van de chemische samenstelling, de concentratie en de contacttijd.

Politect Citrato combineert het actieve reinigingsmiddel met een verwijderbare polymere drager.

Hierdoor kan het middel plaatselijk worden aangebracht en wordt de losgemaakte vervuiling samen met de gevormde film verwijderd.

Dit kan voordelen bieden bij een gecontroleerde reinigingsbehandeling, met name wanneer intensief spoelen of een vrij vloeibare reinigingsoplossing ongewenst is.

De polymeerfilm sluit echter niet uit dat stoffen met een poreuze ondergrond reageren of daarin achterblijven. De mate van verwijdering en eventuele noodzaak van een nabehandeling moeten daarom worden vastgesteld met een proef.

Aandachtspunten bij historische materialen

Chelaterende reinigingsmiddelen zijn niet selectief voor uitsluitend ongewenste vervuiling. Afhankelijk van de ondergrond en de omstandigheden kunnen zij ook reageren met bestanddelen van het oorspronkelijke materiaal.

Vooral bij kalkhoudende natuursteen, kalkgebonden afwerkingen, historische verflagen en kwetsbare patina’s is een zorgvuldige beoordeling noodzakelijk.

Ook de mechanische belasting tijdens het verwijderen van de film verdient aandacht. Onvoldoende samenhangende oppervlakken kunnen tijdens het afpellen beschadigen.

Het uitgangspunt blijft altijd gecontroleerde reiniging met maximaal behoud van oorspronkelijk materiaal.

Technische productgegevens

Eigenschap	Omschrijving
Product	Politect Citrato
Type	Watergedragen reinigingsgel
Polymeerbasis	Polyvinylalcohol (PVA)
Actieve component	Tribasisch ammoniumcitraat
Concentraties	1% en 4%
Uitvoeringen	Standaard en Soft
Reinigingsprincipe	Chemische chelatie en mechanische peeling
Verwerking	Kwast of spatel
Leveringsvorm	Gebruiksklaar
Toepassing	Restauratie en conservering

Advies van Kalkshop: bepaal vooraf de samenstelling van de te verwijderen afzetting en onderzoek de gevoeligheid van de ondergrond. Kies de concentratie op basis van een representatieve proefbehandeling en raadpleeg de actuele technische en veiligheidsdocumentatie.