Wat is Cocciopesto rood?
De term cocciopesto hoort bij een lange Italiaanse bouwtraditie waarin kalk en gebroken of gemalen keramisch materiaal samenkomen. De fabrikant gebruikt uitsluitend rode coppi. Daardoor gaat het niet om willekeurig baksteenpoeder, maar om een geselecteerde keramische grondstof met productspecifieke eigenschappen.
Daarom plaatsen we Cocciopesto rood bij Kalkshop onder Puzzolanen → Baksteenmeel. De primaire functie ligt immers bij de puzzolanische reactie met kalk en niet bij de opbouw van een grof aggregaatskelet.
Hoe werkt Cocciopesto rood met luchtkalk?
Luchtkalk verhardt normaal vooral door carbonatatie. Calciumhydroxide neemt daarbij kooldioxide uit de lucht op en vormt opnieuw calciumcarbonaat.
Een reactieve puzzolaan voegt echter een tweede reactie toe. Reactieve silica- en aluminaatfasen uit het fijn gemalen keramische materiaal kunnen in aanwezigheid van water reageren met calciumhydroxide. Daardoor ontstaan aanvullende hydraulisch werkende reactieproducten.
Een luchtkalkmortel kan hierdoor naast carbonatatie ook puzzolanische verharding ontwikkelen. Toch bepaalt niet alleen de hoeveelheid Cocciopesto rood het uiteindelijke resultaat. Ook de gebruikte kalk, dosering, waterhoeveelheid, aggregaten en omstandigheden tijdens de verharding spelen een rol.
Puzzolanische eigenschappen van Cocciopesto rood
Opificio geeft voor Cocciopesto rood een puzzolanische reactiviteit van meer dan 25% op. Daarnaast vermeldt de technische fiche 32,2% reactief SiO₂ en een geslaagde puzzolaniciteitstest na acht dagen.
Deze waarden maken duidelijk dat het materiaal niet alleen een kleurgevende keramische toevoeging is. De producent positioneert de gemicroniseerde kwaliteit specifiek als reactieve puzzolaan.
De waarde >25% betekent overigens niet dat een mortel automatisch 25% sterker wordt. Het percentage beschrijft een eigenschap van de puzzolaan. Daarom moet u de uiteindelijke prestaties altijd binnen de volledige mortelreceptuur beoordelen.
Chemische samenstelling
| Component | Gehalte |
|---|---|
| SiO₂ | 49,8% |
| Al₂O₃ | 15,5% |
| Fe₂O₃ | 7,0% |
| CaO | 9,9% |
| MgO | 3,8% |
| Na₂O | 1,3% |
| K₂O | 2,6% |
| Reactief SiO₂ | 32,2% |
| Puzzolaniciteitstest na 8 dagen | Geslaagd volgens opgave producent |
Technische productgegevens
| Product | Cocciopesto rood – gemicroniseerd |
|---|---|
| Producent | Opificio |
| Productcode producent | RE50-00/00 |
| Grondstof | Uitsluitend geselecteerde rode gebakken dakpannen (coppi) |
| Producttype | Keramische puzzolaan |
| Uitvoering | Gemicroniseerd / zeer fijn poeder |
| Granulometrisch bereik volgens producent | 0,0–0,6 mm |
| Schijnbare volumieke massa | 0,85 kg/dm³ |
| Kleur | Rood / terracotta |
| Reactief SiO₂ | 32,2% |
| Puzzolanische reactiviteit | >25% volgens opgave producent |
| Puzzolaniciteitstest | Geslaagd na 8 dagen volgens opgave producent |
| Primaire functie | Puzzolanische toevoeging voor kalkgebonden mortels |
| Bindmiddel | Geen zelfstandig bindmiddel |
| Fabrieksverpakking producent | 15 kg |
Aanbevolen doseringen volgens de producent
Opificio geeft voor verschillende bindmiddelen onderstaande richtverhoudingen op. De fabrikant benadrukt dat deze verhoudingen zijn gebaseerd op standaardprestaties en standaardeigenschappen van het bindmiddel en de puzzolaan.
| Bindmiddel | Hoeveelheid bindmiddel | Cocciopesto rood gemicroniseerd |
|---|---|---|
| Kalkdeeg / grassello di calce | 1,00 kg | 0,50 kg |
| CL90-S luchtkalk | 1,00 kg | 1,00 kg |
| NHL 3.5 | 1,00 kg | 0,50 kg |
| NHL 5 | 1,00 kg | 0,40 kg |
Let op: deze waarden zijn richtdoseringen van de producent en geen universele restauratierecepturen. Daarom adviseren wij om de uiteindelijke verhouding af te stemmen op de gebruikte kalk, het aggregaat, de toepassing en de eigenschappen van het bestaande historische werk.
Voor reproduceerbare mortelrecepturen adviseren wij bovendien om grondstoffen op gewicht te doseren. De volumieke massa van kalk, puzzolanen en aggregaten verschilt namelijk sterk.
Waarom een gemicroniseerde keramische puzzolaan?
Fijnheid heeft veel invloed op het beschikbare reactieoppervlak. Wanneer een geschikte keramische puzzolaan fijn verdeeld is, komt een groter oppervlak rechtstreeks in contact met kalk en vocht.
Daarom heeft Cocciopesto rood gemicroniseerd een andere functie dan grovere keramische korrels:
- de puzzolaan verdeelt zich gelijkmatig door de mortel;
- de fijne fractie verandert de korrelopbouw slechts beperkt;
- het grote oppervlak ondersteunt de puzzolanische reactie;
- u kunt het materiaal gericht als toevoeging doseren;
- bovendien geeft het een warme rode tot terracotta minerale tint.
Cocciopesto rood of Dakpangruis rood?
| Eigenschap | Cocciopesto rood gemicroniseerd | Dakpangruis rood |
|---|---|---|
| Grondstof | Gemicroniseerde rode gebakken dakpan | Gebroken en gezeefde rode gebakken dakpan |
| Primaire functie | Puzzolanische toevoeging | Keramisch aggregaat |
| Korrel | Gemicroniseerd | Meerdere grove korrelfracties |
| Invloed op korrelopbouw | Beperkt | Duidelijk |
| Puzzolanische functie | Primair | Niet de primaire functie |
| Visuele structuur | Fijn en homogeen | Zichtbare keramische korrel |
Kies Cocciopesto rood gemicroniseerd wanneer u vooral een reactieve keramische puzzolaan wilt toevoegen zonder de grove korrelstructuur sterk te veranderen.
Kies daarentegen Dakpangruis rood wanneer juist de zichtbare keramische korrel, kleur en korrelopbouw onderdeel van het mortelbeeld moeten zijn.
Cocciopesto rood, brikkenmeel en baksteenmeel
Cocciopesto rood behoort tot dezelfde brede materiaalfamilie van fijn gemalen gebakken klei als brikkenmeel en baksteenmeel. Toch verschillen de productidentiteit en herkomst.
- Brikkenmeel is een historische Nederlandse benaming voor fijn gemalen gebakken klei.
- Baksteenmeel gebruiken we als brede categorie voor fijne keramische puzzolanen.
- Cocciopesto rood gemicroniseerd is de specifieke Italiaanse kwaliteit die Opificio uitsluitend uit geselecteerde rode coppi vervaardigt.
Toepassingen van Cocciopesto rood
U kunt Cocciopesto rood onder andere toepassen in:
- luchtkalkmortels;
- putkalkmortels;
- historische metsel- en voegmortels;
- kalkpleisters en raapmortels;
- restauratiemortels;
- traditionele cocciopesto-mortels;
- historische reconstructierecepturen;
- proefmortels en materiaalkundig onderzoek;
- kalkgebonden afwerkingen waarin een warme keramische tint gewenst is.
Opificio noemt daarnaast onder meer pleisters, metselmortels, raaplagen, constructieve mortels, slurries en minerale afwerkingen als toepassingen.
Hoeveel Cocciopesto rood toevoegen?
De fabrikant geeft richtdoseringen, maar voor restauratiewerk bestaat geen universeel recept. Daarom moet u eerst bepalen welke functie de puzzolaan binnen de mortel moet vervullen.
Houd daarbij onder andere rekening met:
- de gebruikte kalksoort;
- de gewenste mate van puzzolanische reactie;
- de toepassing en laagdikte;
- de overige zand- en aggregaatfracties;
- de gewenste kleur;
- de eigenschappen van het bestaande historische materiaal;
- de omstandigheden tijdens verwerking en verharding.
Meer puzzolaan betekent bovendien niet automatisch een betere mortel. Vooral bij restauratie moet de nieuwe mortel compatibel blijven met het bestaande metselwerk.
Kleur en uitstraling
De rode gebakken coppi geven Cocciopesto rood zijn natuurlijke warme rood- tot terracottakleur. Omdat de producent het materiaal zeer fijn verdeelt, beïnvloedt de puzzolaan ook de basiskleur van de mortel.
De uiteindelijke tint hangt echter eveneens af van de kalksoort, zandkleur, dosering, waterhoeveelheid en droging. Daarom adviseren wij bij kleurkritische toepassingen eerst een proefmengsel of proefvlak.






